Gewoonlijk als een rechter iemand wil motiveren om iets niet te doen, wordt het middel van de dwangsom gehanteerd. Ga je dan toch tegen de rechter in dan moet je de dwangsom alsnog betalen. Geldt dit echter ook als ondanks goede bedoelingen de veroordeelde er niet in slaagt zich aan het vonnis te conformeren? In de Quote-zaak oordeelde het gerechtshof Amsterdam dat dit niet het geval is.

De feiten:
Quote is in 2009 in kort geding veroordeeld om een artikel over een vastgoedhandelaar van de website te verwijderen en verwijderd te houden op straffe van een dwangsom. Zo geschiedde totdat drie jaar later een nieuwe website wordt ingevoerd. Door een technische fout is het artikel weer in te zien. De vastgoedhandelaar ziet dit en eist onmiddellijk het maximum aan verbeurd verklaarde dwangsommen op. Quote start een kort geding en vraagt de rechter de vastgoedhandelaar te verbieden de dwangsommen te executeren. In het kort geding krijgt Quote gelijk, de vastgoedhandelaar gaat hiermee niet akkoord en hoger beroep volgt.

Oordeel en overwegingen van het hof:
Het hof toetst of Quote voldoende inspanning en zorgvuldigheid heeft betracht om het artikel offline te krijgen en te houden. En passant vermeldt het hof ook dat dit de toetsingsgrond is die voor een beroep artikel 611d Rv. Dat heeft in dit geval verder geen gevolgen.

Het hof onderzoekt hoe het in 2009 door de voorzieningenrechter gegeven bevel moet worden uitgelegd. Het doel was dat het publiek geen kennis meer kon nemen van het artikel. Het hof is van oordeel dat het gegeven rechterlijk bevel naar redelijke uitleg geen betrekking heeft op het weer zichtbaar worden van het artikel door een technisch mankement, omdat van een “ echte publicatie” op 4 november 2012 geen sprake was en dus evenmin van een niet meer “gestaakt houden” van “publicatie”. Het hof gaat uit van een technische fout die Quote niet valt aan te rekenen. Weliswaar het is onmiskenbaar dat door de gemaakte technische fout het artikel toch weer online kwam, maar dat impliceert niet dat met het bevel tevens is beoogd in een dergelijke situatie Quote te straffen met een dwangsom.

Het hof weegt daarbij mee dat het gerechtelijke bevel uit 2009 stamt en dat Quote onmiddellijk aan het vonnis heeft voldaan en publicatie gedurende 3 jaar gestaakt heeft gehouden alsmede dat zij er niet op bedacht was dat een wijziging van haar website-software ook gevolgen zou kunnen hebben voor het kunnen raadplegen van artikelen die in het verleden voor het publiek ontoegankelijk zijn gemaakt. Dit is uiteindelijk het gevolg van een combinatie van ongelukkige menselijke fouten en niet van opzet van (een aantal) medewerkers.

Het hof bekrachtigd het vonnis van de kortgedingrechter (het tweede kort geding) en Quote hoeft geen dwangsommen te betalen.

Conclusie:
De redelijkheid is vervlochten met de Nederlandse rechtspraak en het Nederlandse wetboek. Als je een bevel krijgt op straffe van een dwangsom dan zal men zich daar aan moeten houden anders kost het geld. Dit kan anders zijn als het je redelijkerwijs niet valt aan te rekenen dat je niet aan het bevel hebt voldaan. Daarbij wordt scherp gekeken naar de omstandigheden van het geval. Hier wordt een gunstig oordeel gegeven voor Quote mede omdat zij al drie jaar aan het bevel hebben voldaan en het een stomme combinatie van menselijke fouten die er voor zorgde dat het artikel toch weer gedurende een aantal dagen zichtbaar was. Het hof acht het simpelweg niet redelijk om Quote dat aan te rekenen omdat daarmee het doel van het bevel voorbij geschoten wordt.

Bron:
Gerechtshof Amsterdam ECLI:NL:GHAMS:2014:170

Comments closed.